Yakın Gelecek Zaman

Yakın gelecek zaman (futur proche), yakın bir gelecekte gerçekleşecek ya da gerçekleşmek üzere olan eylemleri bildirir. Kuruluşu çok basittir: aller (gitmek) eyleminin şimdiki zaman çekimine, asıl eylemin mastar (sözlük) biçimi eklenir. Günlük konuşmada gelecekten söz etmenin en sık yoludur; bu yüzden başlangıç düzeyinde erkenden öğrenilir.

Bu yapıda aller çoğu zaman “gitmek” anlamını bırakır; gelecek belirten bir yarı yardımcı görevi görür. Je vais manger genellikle “yiyeceğim / yemek üzereyim” demektir; ama bağlam bir yere gidişi anlatıyorsa “yemeye gidiyorum” okuması da mümkündür — hangisi olduğunu bağlam söyler. Türkçedeki -ecek / -acak ekine karşılık gelir.

Kuruluş

aller (şimdiki zaman) + mastar

aller eyleminin şimdiki zamanı:

özne	aller	+ mastar	örnek
je	vais		je vais partir
tu	vas		tu vas partir
il / elle / on	va	partir	il va partir
nous	allons		nous allons partir
vous	allez		vous allez partir
ils / elles	vont		ils vont partir

Asıl eylem her zaman mastar olarak kalır, çekilmez:

Je vais appeler le médecin tout de suite. (Hemen doktoru arayacağım.)
Nous allons déménager le mois prochain. (Gelecek ay taşınacağız.)

Kullanım

Yakında olacak / olmak üzere olan: Attention, tu vas tomber ! (Dikkat, düşeceksin!)
Kesin sayılan plan: J’ai pris mon billet, je vais voyager en train. (Biletimi aldım, trenle yolculuk edeceğim.)
Belirtilerden çıkarılan sonuç: Regarde ces nuages, il va pleuvoir. (Şu bulutlara bak, yağmur yağacak.)

Olumsuzluk ve adıl yeri

Olumsuzlukta ne … pas çekilen eylemi, yani aller‘ı çevreler; mastar dışarıda kalır:

Je ne vais pas rester ici. (Burada kalmayacağım.)

Mastara ait nesne adılı (ör. le, la, les, lui) mastarın önüne gelir:

Je vais le faire ce soir. (Onu bu akşam yapacağım.)

Futur proche mü, futur simple mi?

İkisi de geleceği anlatır; asıl fark mesafe ya da resmiyet değil, bakış açısıdır. Futur proche olayı şimdiye bağlar: bir niyet, kurulmuş bir plan ya da şu anki belirtilerden görünen bir gidişat anlatır. Futur simple ise geleceği yansız bir öngörü, söz ya da olgu olarak sunar. İkisi de yakın ya da uzak bir zamana işaret edebilir; futur proche konuşmada daha sıktır ama yazıda da görülür.

FR Je vais l'appeler. / Je l'appellerai.

TR Onu arayacağım.

Türkçeye ikisi de “arayacağım” diye çevrilir. Je vais l’appeler kararı şimdiye bağlar (“aramaya niyetliyim, planım bu”); je l’appellerai aynı işi yansız bir gelecek olgusu gibi söyler.

Sık yapılan hatalar

Asıl eylemi de çekmek: je vais mange değil, je vais manger (ikinci eylem mastar kalır).
aller‘ı çekmeyi unutmak: je aller partir değil, je vais partir.
Olumsuzlukta ne … pas‘ı yanlış yere koymak: yalın olumsuzlama je ne vais pas partir‘dir. (Mastarın kendisini olumsuzlayan je vais ne pas répondre gibi biçimler ancak özel vurgu için kullanılır.)
Adılı mastardan sonraya atmak: je vais faire le değil, je vais le faire.
aller‘ın gerçek “gitmek” anlamıyla karıştırmak: Je vais à Paris (gerçekten gidiyorum) ≠ Je vais voir (göreceğim).

Önceki Gelecek Zaman Gelecek Belirtmenin Başka Yolları